(...)Από τη στιγμή που η μάχη άρχισε στην Αθήνα, τον Δεκέμβριο, δεν υπήρχε καμιά αμφιβολία σε οποιαδήποτε από τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές ότι η Βρετανία ήταν η μόνη υπεύθυνη για τη στρατιωτική και πολιτική έκβαση....Η Ελλάδα αν και τυπικά ανεξάρτητη χώρα...ήταν στην πραγματικότητα, μια μορφή βρετανικού προτεκτοράτου. Έτσι, από την αρχή του 1945, ο Rex Leeper, ο βρετανός πρεσβευτής, είχε ευρύτατες εξουσίες και ευθύνες που  συγγένευαν με εξουσίες και τις ευθύνες περισσότερο ενός αποικιακού κυβερνήτη, παρά του επικεφαλής μιας κανονικής διπλωματικής αποστολής(...)

 Ο ανοιχτοχέρης θείος Σαμ


(συνέχεια από προηγούμενο)

   "Η ανεξαρτησία μας καταδυναστεύεται. Είμαστε δεμένοι χειροπόδαρα. Τέτοια δικτατορία επιβλήθηκε μόνο στην Ελλάδα." ( Μοναρχική εφημερίδα Εθνικός Κήρυκας, 7 Ιούλη 1947).
    Σύντομα φάνηκε το δυσβάσταχτο οικονομικό βάρος της αγγλικής επέμβασης στην Ελλάδα. Ο Μπέβιν στο συνέδριο του εργατικού κόμματος το 1944 υποστήριξε: "Η Μεγάλη Βρετανία δεν μπορεί να εγκαταλείψει τις θέσεις της στη Μεσόγειο". Στη συνέχεια, όμως, πολλά άλλαξαν, και η Αγγλία με πολύ γρήγορους ρυθμούς αποδυναμώθηκε και έγινε ο φτωχός συγγενής του θείου Σαμ. "Οι θέσεις" για να κρατηθούν έπρεπε να παραδοθούν στις ΗΠΑ. Ο ανταποκριτής Πρωινής εφημερίδας, Βλαδίμηρος Σεμίτιοβ, που βρίσκονταν στην Ελλάδα στα τέλη του 1947 και στις αρχές του 1948 έγραψε σε ένα άρθρο του τον Γενάρη του 1948:
    "Όταν οι άγγλοι ένα χρόνο πριν πληροφόρησαν τις ΗΠΑ πως η βοήθειά τους στην Ελλάδα θα σταματούσε στις 31 του Μάρτη 1947, οι συνολικές δαπάνες σε στρατιωτικό υλικό (στην Ελλάδα) είχαν φθάσει στα 320 εκατομμύρια δολάρια (80 εκατ. λίρες), χωρίς να αποδώσουν το επιθυμητό αποτέλεσμα...Οι προσπάθειές τους για πολιτική σταθερότητα είχαν εξοκείλει, και ο εμφύλιος πόλεμος προβλέπονταν να είναι μακρύς και οικονομικά δυσβάσταχτος. Όταν στη συνέχεια η ελληνική κυβέρνηση ζήτησε αμερικάνικη βοήθεια, οι ΗΠΑ απάντησαν με το δόγμα Τρούμαν εγκρίνοντας κονδύλιο από 300 εκατομμύρια δολάρια για να ενισχύσουν την παραπαίουσα ελληνική οικονομία και τον εξοπλισμό του στρατού".

αντάρτισσα

    Η συμφωνία της Αμερικάνικης βοήθειας στην Ελλάδα υπογράφθηκε στις 20 Ιούνη 1947. Οι όροι της συμφωνίας αυτής δεν μπορεί να είναι περισσότερο εξευτελιστικοί/ταπεινωτικοί για μια χώρα που θέλει να διατηρήσει την ανεξαρτησία και την αξιοπρέπειά της.
    Η Αμερική θα αποφασίζει –στη συνέχεια– για τις εισαγωγές και εξαγωγές, για τις πιστώσεις και τραπεζιτικές συναλλαγές, τον οικονομικό προϋπολογισμό, και τη φορολογία. Η ελληνική κυβέρνηση δεν θα μπορεί να προβεί σε καμιά εμπορική συμφωνία χωρίς τη σύμφωνη γνώμη της Αμερικής. Ο Γουάλτερ Λίππμαν, με αφορμή τη συμφωνία αυτή, έγραψε στις 21 Ιούνη 19947 στον Κήρυκα της Νέας Υόρκης.
"Η έλληνο-αμερικάνικη συμφωνία που υπογράφθηκε χθες, είναι ένα χειροπιαστό παράδειγμα για την υπερβολική μας ανάμειξη στην Ελλάδα. Ακόμα και αν θεωρήσουμε πως στην περίπτωση της Ελλάδας δεν υπήρχε άλλη λύση, ο βαθμός ανάμειξής μας στις εσωτερικές της υποθέσεις, να αποτελέσει για μας ένα πείραμα που δεν θα επαναληφθεί σε άλλη χώρα. Εάν το δόγμα Τρούμαν αποσκοπεί  στο να κυβερνάμε την Ελλάδα με αυτόν τον τρόπο, είναι για μας αδύνατο να το επαναλάβουμε σε άλλη Ευρωπαϊκή χώρα."
     Η οικονομική κατάσταση στην Ελλάδα παρ᾿ όλη τη "βοήθεια" επιδεινώθηκε, και συνεχώς χειροτερεύει. Η "βοήθεια" δεν είναι πρώτες ύλες και εργαλεία παραγωγής, για την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας, αλλά έτοιμα αμερικάνικα προϊόντα που πρέπει να καταναλωθούν. Η αμερικάνικη βιομηχανία προσφέρει στην Ελλάδα προϊόντα όπως, κούκλες, καθρεφτάκια τσέπης, βερνίκι για παπούτσια, χαρτί τουαλέτας, γυναικείες τσάντες, παιχνίδια και μπιχλιμπίδια κάθε είδους. Δεν δίνονται επίμονα, μηχανήματα, μαλλί και άλλα απαραίτητα βιομηχανικά προϊόντα. Ούτε αλεύρι για παραγωγή ζυμαρικών δεν δίνεται στις αντίστοιχες βιομηχανίες για να καταναλωθούν αμερικάνικα ζυμαρικά. Η Ελλάδα χρειάζεται αυξημένη εισαγωγή μετάλλου, αλλά παίρνει έτοιμα κλειδιά, κλειδαριές, πριόνια κλπ. Έχει ανάγκη, η Ελλάδα, από συνθετικό καουτσούκ αλλά δίνονται έτοιμα προϊόντα. Χρειάζεται χαρτομάζα αλλά παίρνει χαρτί τουαλέτας...

νοσοκομείο του δημοκρατικού στρατού

   Οι αποφάσεις για το εξωτερικό εμπόριο παίρνονται από τους αμερικανούς. Δεν δίστασαν να σφετερισθούν τις παραδοσιακές ελληνικές αγορές καπνού, σταφίδας, ελαιόλαδου κλπ. Η εξαγωγή καπνού για παράδειγμα περιορίστηκε στο μισό της προπολεμικής περιόδου και καλύπτει το 42% της γερμανικής αγοράς.Τα ελληνικά καπνά ανταγωνίζονται και εκτοπίζονται –στη γερμανική αγορά– από τα αμερικάνικα μάρκας βιργίνα, τη στιγμή που τα ελληνικά στοιβάζονται σε αποθήκες και υπολογίζονται σε 35 εκατομμύρια κιλά! Στους απεγνωσμένους καπνοπαραγωγούς οι αμερικάνοι συνιστούν να καλλιεργήσουν πατάτες...
    Η ελληνική βιομηχανική παραγωγή –που βρίσκεται– κάτω από την εποπτεία των αμερικάνων μειώνεται συνεχώς. Με βάση την παραγωγή του 1939, έπεσε –η παραγωγή– τον Οκτώβρη του 1947 στο επίπεδο του 74,4%, τον Μάρτη του 1948 στο 65,5%. Ο άγγλος επίσημος παρατηρητής του ΟΗΕ στη Βαλκανική Επιτροπή, Κένεθ Σπένσερ, ομολογεί σε ένα άρθρο του στην εφημερίδα New Statesman and Nation στις 7 Αυγούστου 1948:
    "Η αισιόδοξη εικόνα της οικονομικής κατάστασης που ο Κος Γκρισγουλντ, επικεφαλής της αμερικάνικης αποστολής στην Ελλάδα, εξέφρασε σε ραδιοφωνική εκπομπή στις 21 του Ιούνη 1948, απευθυνόμενος στον ελληνικό λαό, απέχει πολύ από την πραγματικότητα. Στην Καβάλα, κέντρο της καπνοπαραγωγής, είναι 5.000 άνεργοι. Στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης έχει σταματήσει κάθε δραστηριότητα –εκτός από τα αμερικάνικα καράβια που μεταφέρουν βοήθεια. Οι μεγάλες απεργιακές κινητοποιήσεις στην Αθήνα ενάντια την ακρίβεια, τη μείωση της αγροτικής παραγωγής και τη χειροτέρευση της οικονομίας μας επιτρέπουν να δώσουμε μια διαφορετική εικόνα που προσεγγίζει την πραγματικότητα."

κορφές στο Γράμμο

    Η Ελλάδα δεν έγινε μόνο μια πολύτιμη αγορά, παραδομένη στους μεγιστάνες αμερικανούς βιομήχανους και τις αυθαιρεσίες τους, αλλά και ο φυσικός της πλούτος μεταφέρεται όλο και περισσότερο σε αμερικάνικα χέρια. Ένας μεγάλος όμιλος μεταλλείων νοίκιασε όλα τα μεταλλεία μολύβδου στη Θράκη για 10 000 δολάρια το χρόνο. Το συμβόλαιο απαλλάσσει την εταιρία από το να πληρώνει φόρους στην Ελλάδα, δίνει το δικαίωμα, όχι μόνο, να χρησιμοποιεί ξένο εργατικό δυναμικό, αλλά και να μεταφέρει στο εξωτερικό όλα τα κέρδη.
    Η πλειοψηφία των μετοχών του ελληνικού αερομεταφορέα μεταβιβάστηκε στην Trans Word Airlines. Οι έλληνες εργαζόμενοι αντέδρασαν άμεσα. Οι πιλότοι και το προσωπικό εδάφους κήρυξαν απεργία μόλις αυτό έγινε γνωστό. Η εταιρία Cooper construction co, ελέγχει τον κύριο ορυκτό πλούτο της Ελλάδας και την υδροηλεκτρική ενέργεια στην κοιλάδα του Αχελώου. Η εταιρεία υδάτων Ούλεν ελέγχει το δίκτυο υδροδότησης σε όλη την Ελλάδα. Ούτε και ο Αθηναϊκός τύπος δεν μπορεί να αποκρύψει την απελπιστική αυτή κατάσταση.
    "Η αγοραστική δύναμη μειώνεται. Το ίδιο και η βιομηχανική παραγωγή. Η ανεργία αυξάνεται, οι εξαγωγές έχουν νεκρωθεί, το εμπόριο έχει ρημάξει και οι κερδοσκόποι αυξάνουν τις περιουσίες τους."
    Συνεχίζοντας, αναφέρει πως το σύνολο των ανέργων σύμφωνα με επίσημα στατιστικά στοιχεία, τον Ιούλη του 1947 είναι 70 000 παρόλες τις δεκάδες χιλιάδες νεολαίων που στρατεύθηκαν να πολεμήσουν τον Δημοκρατικό στρατό, και τις χιλιάδες πολίτες που εξορίσθηκαν ή φυλακίσθηκαν. Τέλος, τόσο ο πληθωρισμός όσο και ο δείκτης τιμών ανεβαίνουν συνεχώς επιδεινώνοντας την άσχημη οικονομία της χώρας.
    Ενώ οι συνθήκες διαβίωσης των ελλήνων χειροτερεύουν συνεχώς και η χώρα ρημάζεται, φουντώνει η πολυτέλεια στις ανώτερες τάξεις, και το οικονομικό χάος που βρίσκεται η χώρα. Ο ελληνοαμερικανός Χατζάκης, εκπρόσωπος της επιτροπής Αρωγής των θυμάτων του Πολέμου1 (Greek War Relief) ύστερα από μια επίσκεψή του στην Ελλάδα δήλωσε στον ραδιοφωνικό σταθμό της Αμερικής Κολούμπια πως η πείνα υπονομεύει την υγεία του κόσμου. Ανέφερε ότι υπήρχαν περισσότεροι από 482.000 φυματικοί στην Ελλάδα, και οι περισσότεροι από αυτούς έχουν άμεση ανάγκη περίθαλψης σε σανατόριο.
    Μια μικρή φιλόπονη χώρα με θαρραλέο πληθυσμό που με απεριόριστες θυσίες αγωνίσθηκε στο πλευρό των συμμάχων ενάντια στο φασισμό, οδηγήθηκε σε οικονομική δουλεία από την πολιτική μιας αδίστακτης ιμπεριαλιστικής υπερδύναμης.
    Πολλά θα μπορούσαν να προστεθούν ακόμα. Ας δούμε όμως τι έγραφε η μοναρχική εφημερίδα "Ελεύθερος Κήρυκας ", στις 7 του Ιούλη, σε άρθρο του για την οικονομική βοήθεια της Αμερικής στην Ελλάδα.
    "Μόλις οι αμερικάνοι πήραν την παράκλησή μας για βοήθεια, μας έστειλαν κηδεμόνες, διόρισαν αποστολές, απέσυραν, υπαγόρευσαν νόμους και επέβαλαν φόρους. Εν ολίγοις, η διαχείριση των εσωτερικών μας υποθέσεων, από αυτούς, ήταν όρος για να  δώσουν βοήθεια σύμφωνα με το δόγμα Τρούμαν. Σε καμιά άλλη χώρα εκτός της Ελλάδας μια αμερικάνικη αποστολή δεν επέβαλε τέτοια δικτατορία."

    

Παναγιώτης Καλογιάννης, Φλεβάρης 2015

 

1. Οι ελληνοαμερικανοί  συγκέντρωναν χρήματα για να βοηθήσουν του έλληνες, στην Ελλάδα, με τρόφιμα και φάρμακα.

 

 

<<προηγούμενο | επόμενο>>

 

    

Πηγή: Grekland! Med förord av Erik Blomberg, Margit Lindström

 

 

Επιστροφή στην αρχή της σελίδας.