Στον ασφαλιστικό φορέα της Στοκχόλμης αρκετοί υπάλληλοι ασχολούνται (περίοδος 1990) με, απόχτηση καινούργιων γνώσεων και συνεχή επιμόρφωση, προκειμένου να κατανοήσουν και αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τις αιτίες που οδηγούν ελληνίδες μετανάστριες σε μακροχρόνιες αναρρωτικές άδειες.

Αφορμή είναι, οι προσωπικές τους εμπειρίες που αποκομίζουν από τους ασφαλισμένους. Η Ούλα, δουλεύει στο διεθνές τμήμα του ασφαλιστικού φορέα και, παρατήρησε ότι γυναίκες που επαναπατρίζονται ζητούν να συνταξιοδοτηθούν μετά τον επαναπατρισμό τους. Με αφετηρία τη διαπίστωση αυτή ερεύνησε, σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια Στοκχόλμης και Ορεμπρο τις αιτίες της συμπεριφοράς αυτής.

Ο Τοξότης, στην προσπάθειά του να καταγράψει προβλήματα των ελλήνων μεταναστών στη Σουηδία, θα αναρτήσει άρθρα που σχετίζονται με την έρευνα αυτή και, φωτίζουν το πρόβλημα.

Πρόωρη συνταξιοδότηση σε ελληνίδες

Τόσο η σημερινή όσο και άλλες που θα ακολουθήσουν, είναι συνέχεια προηγούμενης Πρόωρη συνταξιοδότηση σε ελληνίδες και θα εξετάσουν ελληνίδες που ήταν εγκατεστημένες στη Σουηδία κάμποσα χρόνια, εργάσθηκαν, απέκτησαν δικαίωμα συνταξιοδότησης και στη συνέχεια επαναπατρίσθηκαν. Οι πηγές αναφέρονται σε εργασίες που έγιναν μέχρι το 1995.
 
Η μετανάστευση από την Ελλάδα προς τη Σουηδία άρχισε τη δεκαετία του 1960 και κορυφώθηκε γύρω στα 1970. Η μετανάστευση μειώθηκε στη συνέχεια, λόγω νομοθετικών μέτρων που πάρθηκαν. Στη Σουηδία σήμερα, 1995, μόνο άνθρωποι με στενούς συγγενικούς δεσμούς στη χώρα ή πολιτικοί πρόσφυγες, μπορεί να έρθουν. Να μην ξεχνάμε ότι η κίνηση μεταναστών /μετανάστευση οδηγεί, επίσης, και σε επαναπατρισμό. Περισσότεροι από τους μισούς μετανάστες που ήρθαν στη Σουηδία με το τέλος του Δεύτερου Παγκόσμιου Πολέμου, έχουν επιστρέψει στις πατρίδες τους. Οι έλληνες, δεν αποτέλεσαν εξαίρεση. Περισσότεροι από τους μισούς που ήρθαν εδώ το 1969 επαναπατρίσθηκαν το 1989. Το Δεκέμβρη του 1989 υπήρχαν, 13.193 άτομα γεννημένα στην Ελλάδα.

Σε γενικές γραμμές μπορούμε να πούμε ότι οι έλληνες μετανάστες βλέπουν την παραμονή τους εδώ προσωρινή. Ανεξάρτητα από τους λόγους μετανάστευσης, η ελπίδα επιστροφής στην Ελλάδα διατηρείται ζωντανή. Σύμφωνα με στοιχεία της στατιστικής υπηρεσίας 12.200 έλληνες επέστρεψαν την περίοδο 1973 - 1990. Τα στοιχεία αυτά είναι ενδιαφέροντα από κοινωνικής άποψης, λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις που μπορεί να τεθούν στην ασφάλιση. Φυσικά δεν ζητούν όλοι πρόωρη σύνταξη, σύνταξη γήρατος όμως θα πάρουν όλοι.

Η μετανάστευση στη Σουηδία παρουσιάζει σημαντική μείωση από το 1990, ύστερα από συνεχή άνοδο από τη δεκαετία του 1980. Οι μετανάστες μειώθηκαν από 66.000 το 1989 σε 60.000 το 1990.  Η μετανάστευση από τη Σουηδία το 1990 ήταν 25.000. Παρουσιάζεται δηλαδή πλεόνασμα στη διακίνηση μεταναστών. Η κίνηση μεταναστών, όμως, είναι πολύπλοκη και η στατιστική δεν διαφωτίζει όλες τις πλευρές.
Με αυτό το υπόβαθρο, είναι ενδιαφέρον να δούμε τα στατιστικά στοιχεία για πληρωμένες συντάξεις από Σουηδία, σε άτομα εγκατεστημένα στην Ελλάδα την περίοδο 1986 - 1993.
Οι συνταξιούχοι, έλληνες, αυξήθηκαν συνολικά από 503 σε 1359 την περίοδο αυτή.
Αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι οι μετανάστες βγαίνουν συχνότερα ελεύθεροι γιατρού, και σε πολύ μεγαλύτερο ποσοστό από τους Σουηδούς. Μια έρευνα έδειξε ότι 23,4 τις εκατό από τις ελληνίδες είναι μακροχρόνια γραμμένες άρρωστες. Το αντίστοιχο ποσοστό στις σουηδέζες είναι 4,3 τις εκατό.

Μελέτη της υπηρεσίας κοινωνικής ασφάλισης το 1990, έδειξε ότι οι ξένοι υπήκοοι είχαν κατά μέσο όρο 70 τις εκατό υψηλότερο ποσοστό αναρρωτικές άδειες από τους σουηδούς. Υπήρχαν σημαντικές διαφορές σε διάφορες ομάδες μεταναστών. Στην ίδια μελέτη γίνεται αναφορά σε έρευνα που έγινε σε μεγάλες πόλεις, όπου το 75 τις εκατό από τις ελληνίδες ηλικίας 50 - 64 χρόνων είχαν πρόωρη σύνταξη. Οι αντίστοιχοι αριθμοί για τις γιουγκοσλάβες γυναίκες ήταν 60 τις εκατό. Οι τουρκάλες 35 τις εκατό και οι σουηδέζες 15 τις εκατό. Η ηλικιακή ομάδα 45 - 49 χρόνων στις ελληνίδες έχει εννιά φορές υψηλότερη συχνότητα πρόωρης σύνταξης από τις σουηδέζες. Μπορούμε να πούμε ότι, είναι δυνατό οι αριθμοί αυτοί να υποεκτιμούν το πρόβλημα, γιατί μπορεί να υποτεθεί ότι ορισμένοι από τους μετανάστες επιστρέφουν στις πατρίδες τους αφού έχουν συνταξιοδοτηθεί. Μια έρευνα το 1987, μελέτησε τους πρόωρα συνταξιούχους μετανάστες την περίοδο 1981 - 82. Το συμπέρασμά είναι ότι, οι ελληνίδες που δούλευαν στον καθαρισμό είχαν σημαντικά υψηλότερο ποσοστό πρόωρης συνταξιοδότησης από τις άλλες μετανάστριες σε όλες τις ηλικίες.

Πληροφορίες για την Ελλάδα.

Η Ελλάδα είχε μεγάλη μετανάστευση σε όλη τη διάρκεια του 1900. Το μεγάλο κύμα μετανάστευσης ήρθε τη δεκαετία του 1960, όταν έφυγαν από την Ελλάδα 900.000 άτομα αναζητώντας δουλειά σε άλλες χώρες. Από αυτούς που μετανάστευσαν το 1970 ήταν 30 τις εκατό αγρότες, και 45 τις εκατό ανειδίκευτοι εργάτες. Η Ελλάδα ήταν παραδοσιακή αγροτική χώρα, και η αγροτική καλλιέργεια συνεχίζει να αποτελεί σημαντικό φορέα για την οικονομία. Την περίοδο του 1960 υπήρξε μια σημαντική βιομηχανική ανάπτυξη. Οι 13.000 περίπου έλληνες που βρίσκονταν στη Σουηδία το 1995 είχαν χαμηλό επίπεδο εκπαίδευσης, ήταν ανειδίκευτοι εργάτες και δεν είχαν εμπειρία απασχόλησης σε επιχειρήσεις. Οι λόγοι της μετανάστευσης συνήθως ήταν κοινωνικοοικονομικοί, και η Σουηδία είχε έλλειψη εργατικού δυναμικού. Στην αρχή ήρθαν μόνο οι άνδρες. οι γυναίκες τους ακολούθησαν αργότερα.

Ελληνίδες στη Σουηδία.

Η υπηρεσία μετανάστευσης (SIV, Statens Invandraverk) σε έκθεσή της για τις γυναίκες μετανάστριες, το 1982, σημείωσε ότι υπήρχαν πολύ λίγες έρευνες για ελληνίδες μετανάστριες στη Σουηδία, και λίγα ήταν γνωστά για την κατάστασή τους. Σήμερα -1995 - υπάρχουν πολλές έρευνες και οι γνώσεις για το θέμα, έχουν πλουτισθεί.
Στην έρευνα (SIV) διαπιστώθηκε ότι η πλειοψηφία των γυναικών ήρθε στη Σουηδία σε νεαρή ηλικία και προσλήφθηκαν, για πρώτη φορά στη ζωή τους, σε επιχειρήσεις. Είχαν χαμηλή/ελάχιστη σχολική εκπαίδευση. η πλειοψηφία προέρχονταν από την ύπαιθρο. Η επικερδής επαγγελματική δραστηριότητα διαφέρει σημαντικά από το επίπεδο απασχόλησης της γυναίκας στην Ελλάδα. Εργάζονταν για παράδειγμα το 84 τις εκατό των ελληνίδων στη Σουηδία το 1980 έναντι 76 τις εκατό των σουηδέζων. Ενώ, σχεδόν οι μισές σουηδέζες δούλευαν μερικό ωράριο, οι ελληνίδες συνήθως δούλευαν σε πολλές δουλειές. Το μέσο εισόδημα, της ελληνίδας, ήταν κατά πολύ υψηλότερο από αυτό της σουηδέζας, κάτι που επηρεάζει σημαντικά το ύψος της σύνταξης. Οι περισσότερες ελληνίδες εργάζονταν σαν καθαρίστριες και, διατηρούσαν ταυτόχρονα το ρόλο της συζύγου και της μητέρας. Η ελληνίδα μετανάστρια φρόντιζε μόνη της τα παιδιά της, είναι σε μεγάλο βαθμό εργαζόμενη σε βαριές δουλειές χωρίς επαγγελματική κατάρτιση, και γνώσεις της σουηδικής γλώσσας.
Οι επαφές της με την γύρω κοινότητα γίνεται μέσω του συζύγου. Οι παράγοντες αυτοί επιδρούν αρνητικά στην υγεία. Οι γυναίκες αυτές, εκτίθενται σε μεγάλο ψυχοσωματικό άγχος ταυτόχρονα με βαριά και εξαντλητική εργασία και, υποφέρουν από παθολογικές καταστάσεις  (αρρώστιες) που δεν είναι πάντα κατανοητές λόγω έλλειψης γνώσης του σώματος.

Σύμφωνα με την έκθεση, ένας σημαντικός λόγος που οι ελληνίδες δουλεύουν σκληρά στη Σουηδία είναι η επιθυμία επιστροφής τους στην Ελλάδα. Κάνουν σκληρές οικονομίες και αναγκάζονται να έχουν πολλές δουλειές.

<<<προηγούμενο | επόμενο >>>

συνεχίζεται

 

 

Παναγιώτης Καλογιάννης, Ιούλης 2012

 

 

Βιβλιογραφία:

Förtidspensioner bland grekiska kvinnor bosatta i Grekland, Ulla Gerner 1994

Utslagningen och rätten till arbete, Arbete och hälsa nr 13, Berglind, H (1991)

Läkarens sjukskrivningsmönster - en enkät till sjukskrivande läkare, Eva Karsryd

Invandrare & minoriteter,Ekbland, S

 

 

Επιστροφή, στην αρχή αυτής της σελίδας