Τότε η αριστερά οδήγησε την αστυνομία στα ίχνη

 

Οι Αριστερές εφημερίδες, έπαιξαν ένα σημαντικό ρόλο στο λεγόμενο ίχνος της αστυνομίας στη δολοφονία του Πάλμε. Τόνισαν τις ατέλειες στην έρευνα. οδήγησαν επίσης στην ελευθερία του Τύπου και σε αποζημιώσεις.

Η τηλεοπτική σειρά Ο Θάνατος ενός προσκυνητή έθεσε για άλλη μια φορά την έρευνα για τη δολοφονία, στα ραντάρ των μέσων ενημέρωσης. Η εκπομπή αποκαλύπτει ένα ίχνος της Σουηδικής Μυστικής Υπηρεσίας. Για πολλούς είναι μια άγνωστη ιστορία, αλλά υπήρξε μια εποχή όπου ο αριστερός Τύπος της Σουηδίας ασχολήθηκε με το λεγόμενο ίχνος της αστυνομίας.
Αρθρογραφία, σχετική με πιθανές διασυνδέσεις της αστυνομίας με τη σουηδική ή ξένη μυστική υπηρεσία ξεκίνησε αρκετά σύντομα μετά τη δολοφονία του Ούλοφ Πάλμε, κυρίως από τον "Προλετάριο" και τη "Φλόγα του Βορρά", όπως λεγόταν τότε η σημερινή εφημερίδα "Φλόγα". «Όλο και περισσότερα νήματα οδηγούν στη CIA " ήταν ένας πρωτοσέλιδος τίτλος στον "Προλετάριο" το 1986. Τον Ιούνιο του ίδιου χρόνου έγραψε η "Φλόγα" για διασυνδέσεις του διαβόητου "Basebolliga"της Αστυνομίας του Norrmalm, μια ομάδα αστυνομικών γνωστή για την κτηνωδία τους και τον ακροδεξιό εξτρεμισμό.
Το ίχνος της αστυνομίας μπορεί να περιγραφεί σαν ένα συλλογικό όνομα για διάφορες θεωρίες όπου η αστυνομία ή η μυστική αστυνομία, συμμετείχε στη δολοφονία του πρωθυπουργού. Αυτό που κατά κύριο λόγο συνήθως προβάλλει, είναι μαρτυρίες ότι αστυνομικοί έχουν συμπεριφερθεί περίεργα σε σχέση με τη δολοφονία. Άτομα, θα πρέπει να έχουν δει άνδρες να στέκονται  και να μιλάνε με walkie-talkie κοντά στον τόπο του φόνου. Ανάμεσά τους έχει αναγνωρισθεί/δειχθεί ένας αστυνομικός.

- Να θυμηθούμε ότι δεν υπήρχαν κινητά τηλέφωνα την εποχή της δολοφονίας, λέει ο Olle Minell, ένας συνταξιούχος δημοσιογράφος ο οποίος έγραψε πολλά από τα άρθρα στον "Προλετάριο", σχετικά με το ίχνος της αστυνομίας κατά τη διάρκεια αυτού του χρόνου.
Άλλες πληροφορίες έχουν σχέση με αστυνομικούς, οι οποίοι βρέθηκαν σε μέρη που δεν θα έπρεπε να ήταν το βράδυ της δολοφονίας, και ότι μπορεί να συνέβαλαν στον αποπροσανατολισμό/καθυστέρηση της έρευνας. Ότι η αστυνομία, μυστική υπηρεσία ή ενδεχομένως ξένες μυστικές υπηρεσίες, όπως η CIA ή η Νότια Αφρική είχε εμπλακεί στη δολοφονία του πρωθυπουργού ήταν μια θεωρία που αναφέρθηκε σε πολλά ΜΜΕ, αλλά ο αριστερός τύπος ώθησε/συντήρησε το ίχνος.
Οι αναγνωρισμένοι αστυνομικοί υπηρετούσαν κατά κύριο λόγο στην αστυνομία του Norrmalm και υπήρχαν ναζιστικού τύπου αστυνομικοί.
- Υπάρχουν, για παράδειγμα,  στοιχεία για  αστυνομικούς που έκαναν πρόποση στη δολοφονία  του Πάλμε, λέει ο Gunnar Wall, ο οποίος εργάστηκε σαν δημοσιογράφος στη Διεθνή (Internationalen) την εποχή εκείνη.
Η Φλόγα πήρε  συνέντευξη από έναν πρώην μισθοφόρο, ο οποίος είπε ότι είχε βολιδοσκοπηθεί από έναν πρώην συνάδελφο στη CIA για να δολοφονήσει τον Πάλμε. Αναφέρθηκε, επίσης,  σε σχέσεις μεταξύ αστυνομικών και πρώην επικεφαλή της Υπηρεσίας Ασφαλείας, ο οποίος απολύθηκε μετά από διχογνωμία εάν ο Ούλοφ Πάλμε ήταν πιθανός κίνδυνος για την ασφάλεια της Σουηδίας.

Αποζημιώσεις και ελευθερία του Τύπου

Οι εκθέσεις αυτές οδήγησαν σε μηνύσεις και αγωγές από αστυνομικούς. Οι εφημερίδες Φλόγα, η Διεθνής και ο Προλετάριος κατέληξαν σε δίκη για την ελευθερία του Τύπου. Καίριο θέμα ήταν το δημοσιευμένο όνομα και η φωτογραφία του.
- Επιδίωξη δεν ήταν να δυσφημίσουμε την αστυνομία. είχαμε ισχυρές ενδείξεις ότι η υπόθεση επρόκειτο να σκεπαστεί και τότε, εμείς επιλέξαμε να είμαστε όσο το δυνατόν λεπτομερέστεροι. Ήμασταν προσεκτικοί όταν λέγαμε ότι «δεν ξέρουμε αν έτσι είναι, αλλά υπάρχουν μια σειρά από παράγοντες που πρέπει να διερευνηθούν», λέει ο Håkan Blomqvist, ο οποίος ήταν ο εκδότης της Διεθνούς εκείνη την εποχή.
Η Φλόγα ανέπτυξε παρόμοια επιχειρηματολογία.
- Αναφερθήκαμε σε στοιχεία που είχαμε ώστε οι άνθρωποι να βγάλουν τα δικά τους συμπεράσματα, λέει ο Dick Emanuelsson, ο οποίος έγραψε πολλά άρθρα για την Φλόγα.
Στην περίπτωση της Διεθνούς υπήρχαν δύο άρθρα που αθωώθηκε για το ένα, αλλά καταδικάστηκε στο άλλο. Συνολικά καταδικάστηκε σε αποζημίωση των 40.000 SEK σε τέσσερις αστυνομικούς. Η Φλόγα καταδικάσθηκε για δυσφήμιση και δημοσίευση μιας φωτογραφίας, σε αποζημίωση ενός αστυνομικού για 20.000 SEK. Οι δύο αστυνομικοί που μήνυσαν τη Φλόγα είχαν ζητήσει 250.000 αποζημίωση.
Ο Προλετάριος, που έχει γράψει τα περισσότερα άρθρα και με διάφορους τρόπους πίεσε την αστυνομία, αντιμετώπισε το μεγαλύτερο πρόβλημα. Η εφημερίδα αθωώθηκε σε ορισμένα σημεία, αλλά καταδικάστηκε σε άλλα. Συνολικά καταδικάστηκε εκδότης για αποζημιώσεις και δικαστικά έξοδα άνω των 300.000 SEK. Ο τότε ο εκδότης, μετά την απόφαση είπε ότι παρ΄ όλα αυτά δεν μετάνιωσε για οτιδήποτε, σύμφωνα με την προλεταριακή εφημερίδα στην επέτειό της το 1995.
Ένα μέρος από αυτούς που η Φλόγα μίλησε περιγράφουν την κατάσταση σαν υστερική, με μανιασμένο υβρεολόγιο εναντίον του αριστερού τύπου από τα αστικά ΜΜΕ. Αλλά οι εφημερίδες έλαβαν επίσης και υποστήριξη. Διοργανώθηκαν συνεστιάσεις υποστήριξης και έρανοι για τις αποζημιώσεις. Πριν από τις δίκες, οργανώθηκε μια πρόσκληση για την ελευθερία του Τύπου όπου αρκετές εκατοντάδες άνθρωποι υπέγραψαν, ανάμεσά τους πολλοί γνωστοί δημοσιογράφοι και πνευματικοί άνθρωποι.
- Δεν ήταν μόνο αυτοί που μπορούσαν να σκεφθούν να υποστηρίξουν οποιαδήποτε από τις εφημερίδες, αλλά ήταν ένα τεράστιο εύρος μεταξύ των ονομάτων μας λέει ο Gunnar Wall.

Χαμηλή εμπιστοσύνη στην αστυνομία

Μια εξήγηση, ίσως, γιατί ήταν εύκολο να αποδεχθούμε το ίχνος της αστυνομίας, ιδιαίτερα στην Αριστερά, να βρίσκεται στις συνθήκες της εποχής εκείνης. Πριν τη δολοφονία του Ούλοφ Πάλμε, είχε προηγηθεί μια εντατική εκστρατεία μίσους εναντίον του πρωθυπουργού στα γραφεία των Μετριοπαθών, αναμένοντας το εκλογικό αποτέλεσμα το 1985.  λέγεται ότι πέταξαν και κλωτσούσαν μια κούκλα-Palme. Πολλοί αριστεροί συνδέουν την στιγμή (το επεισόδιο)  με το κυνήγι των υποβρυχίων, μεγάλες αντιθέσεις/ανταγωνισμό και μίσος προς τους κομμουνιστές.
Η έρευνα για τη δολοφονία, πολύ γρήγορα περιστράφηκε γύρω από το λεγόμενο ΡΚΚ-ίχνος ή το Κουρδικό ίχνος όμως αυτό αποκαλείται επίσης. Το κίνητρο θα ήταν μια πράξη εκδίκησης, γιατί το PKK πρόσφατα είχε  χαρακτηριστεί σαν τρομοκρατική οργάνωση στη Σουηδία. Ο Dick Emanuelsson θυμάται:
- ΜΑΤ εισέβαλαν και έκαναν έρευνες σε οικογένειες με παιδιά, και καφετέριες. Η έρευνα ήταν μια φρενίτιδα διωγμού εναντίον μιας ολόκληρης εθνοτικής ομάδας. Η αίσθηση ήταν ότι δεν μπορούσες να έχεις εμπιστοσύνη στους ανθρώπους αυτούς που διεξήγαγαν την έρευνα.
Όλοι οι Κούρδοι που συνελήφθησαν σε βάση το νόμο αφέθηκαν ελεύθεροι λίγο αργότερα και ο Hans Holmer, που ίσως ήταν αυτός που έσπρωξε το PPK-ίχνος σκληρότερα, παραιτήθηκε λίγο αργότερα από υπεύθυνος της έρευνας.
Ο Gunnar Wall επισημαίνει για παράδειγμα πως, η υπόθεση Bofors ήταν νωπή στη μνήμη πολλών αυτή τη στιγμή.
- Υπήρχαν πολλά μεγάλα ερωτήματα που τέθηκαν κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, και η αίσθηση ήταν ότι ποτέ δεν μάθαμε τι πραγματικά συνέβη.

Εξαφανίσθηκε

Το ίχνος της αστυνομίας έσβησε βαθμιαία/αποκρύφτηκε.
- Εμείς το εγκαταλείψαμε όταν δεν οδηγούσε πουθενά, νιώσαμε στο τέλος ότι δεν μπορούμε να κάνουμε το έργο της αστυνομίας, δήλωσε ο Ντικ Emanuelsson.
Είχε να κάνει με την έλλειψη πόρων. Ίσως, όμως, γιατί ορισμένοι ιδιωτικοί αστυνομικοί στρεβλώθηκαν/απότυχαν (hamnade snett)  και συνέβαλαν να μειωθεί η αξιοπιστία εκείνων που απεκάλυψαν το ίχνος της αστυνομίας.
- Όσο περνούσε ο καιρός, όλο και περισσότερο αναπτύχθηκαν οι πιο παράξενες/αλλόκοτες θεωρίες. αυτό συνέβαλε αρκετά για να σταματήσουμε να γράφουμε γι 'αυτό, λέει ο Håkan Blomqvist.
Οι Gunnar Wall και Olle Minell συνέχισαν να γράφουν για τη δολοφονία του Ούλοφ Πάλμε στο πέρασμα των χρόνων. ΣτονGunnar Wall απονεμήθηκε το Χρυσό φτυάρι για το βιβλίο Blackout: η κρατική εξουσία και η δολοφονία Πάλμε. Είναι της άποψης ότι το ίχνος θα πρέπει ακόμα να διερευνηθεί, αν όχι για τίποτε άλλο, γιατί δεν είχε ερευνηθεί σωστά.
- Κάποια από τα δεδομένα σίγουρα μπορούν να εξαλειφθούν, αλλά αυτό δεν έχει γίνει.
Ο Leif GW Persson, ο οποίος έγραψε το μυθιστόρημα Ο θάνατος ενός προσκυνητή βασίζεται στην αυτο-αμφιβολία για το ίχνος της αστυνομίας.
- Προσωπικά, δεν πιστεύω καθόλου ότι ένας αριθμός/ μια σειρά από αστυνομικούς της αστυνομίας του Norrmalm συμμετείχε ενεργά. Θα σηκώσω όμως ψηλά τον πήχη. Μπορεί να υπάρχουν αξιωματικοί ασφαλείας, ή άτομα που ασχολούνται με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, λέει στην Aftonbladet, ο Leif GW Persson.

 

Πηγή: Flamman

 

Μετάφραση από τα σουηδικά, Παναγιώτης Καλογιάννης, Φλεβάρης 2013.

 

Σημείωση: Αμέσως μόλις εκφράσθηκε η άποψη ότι ξένος δολοφόνησε τον Πάλμε, η γυναίκα του - Λισβεθ Πάλμε -, δήλωσε ότι:ακόμη και αν αποδειχθεί ότι ο δολοφόνος είναι αλλοδαπός, η πράξη θα βαρύνει τον συγκεκριμένο και όχι όλους τους αλλοδαπούς. Να μην ξεχνάμε, είπε, ότι και ο ίδιος κατάγεται από ξένους. ( Η γιαγιά του, ευγενής από τη Λετονία, ήρθε πρόσφυγας στη Σουηδία το 1915).

 

Επιστροφή, στην αρχή αυτής της σελίδας.